Overslaan en naar de algemene inhoud gaan

U bent hier

Beleidsvisie

Vrouw met kaft in de hand

Een beleid rond seksualiteit en lichamelijke integriteit begint met een visie op seksualiteit en lichamelijke integriteit. Zo'n visie is een noodzakelijk onderdeel van het beleid van organisaties die bezig zijn met zorg, opvang, opvoeding of begeleiding van jongeren. 

Formuleer een visie op seksualiteit

Een visie garandeert kwaliteit. Het belet ook dat er later discussie ontstaat en dat de initiatieven zich beperken tot geïsoleerde acties. Een visie op seksualiteit en lichamelijke integriteit moet richting geven aan:

  • een verbetering van de zorg voor en veiligheid van kinderen en jongeren;
  • een verbeterde professionaliteit bij de medewerkers;
  • een betere communicatie met alle betrokkenen over de verwachtingen en keuzes.

Bepaal je doelstellingen

De visie moet uiteindelijk resulteren in een beleid, maar in de eerste instantie moet het helpen bij het formuleren van een aantal uitgangspunten voor het kwaliteitsbeleid, het preventiebeleid en het reactiebeleid.

  • Het kwaliteitsbeleid biedt een kader voor seksualiteit en lichamelijke integriteit binnen je organisatie.
  • Een preventiebeleid gaat dieper in op het voorkomen of verkleinen van risico's
  • Een reactiebeleid bepaalt hoe je met een incident kan omgaan.

Dat de visie en dus de uitgangspunten voor elke organisatie anders zullen zijn, spreekt voor zich en is geen probleem.

Zorg dat je visie gedragen is

Het uitwerken van een visie is altijd het werk van een groep en de visie moet voldoende gedragen en gedeeld worden door alle betrokkenen. Hou rekening met een aantal aandachtspunten:

  • Een visie moet een richtinggevend instrument zijn dat de algemene lijnen voor voldoende lange tijd uittekent. Het moet niet in detail ingaan op specifieke afspraken en regels. Die kunnen opgenomen worden in het huishoudelijk reglement.
  • De visie geeft de algemene principes weer en de wijze waarop deze geconcretiseerd worden in diverse domeinen van het beleid.
  • Een visiedocument heeft een strategische functie en bevat ook een soort historiek: wie heeft er aan meegewerkt, wanneer is het bekrachtigd, hoe en wanneer werd het geëvalueerd en up-to-date gebracht?
  • De visie op seksualiteit en lichamelijke integriteit heeft linken met andere visiedocumenten en thema's zoals pesten, gezondheid en veiligheid. Binnen de organisatie kan je dus best streven naar een maximale integratie van dit thema in bestaande beleidsdocumenten en werkwijzen.

Gebruik bestaande denkkaders

Bij het uitwerken ervan kan je gebruik maken van een aantal bestaande denkkaders. Denk aan:

  • Het ontwikkelingskader: De seksuele ontwikkeling gebeurt op cognitief, fysiek, psychologisch en sociaal vlak, en is voor elk individu uniek. Tegelijk zijn er ook gemeenschappelijke elementen.
  • Het rechtenkader: Interessante teksten in dit verband zijn het IPPF Charter voor seksuele en reproductieve rechten en de Sexual rights declaration van IPPF. Daarnaast is er nog het Internationaal Verdrag voor de Rechten van het Kind.
  • Het juridisch en regelgevend kader: Of wat in het strafrecht en het burgerlijk recht staat over wat wel en niet mag op seksueel vlak.
  • Ethisch kader: Welke normen en waarden willen we verdedigen over seksuele en intiem lichamelijke contacten? Interessant daarbij is het Vlaggensysteem van Sensoa dat 6 criteria onderscheidt voor gezond seksueel gedrag.
  • Kwaliteit van leven: Modellen als de hermeneutische cirkel, het ecogram of de groeicirkel zijn voorbeelden van denkkaders die dit aspect in kaart brengen.
  • Definities van seksuele gezondheid: Denk aan die van de Wereldgezondheidsorganisatie en van UNESCO.
  • Onderzoek Naar de gevolgen en effecten van seksueel misbruik op korte en lange termijn bij slachtoffers.

Meer informatie in het Raamwerk

Voor het formuleren van een visie maak je dus best gebruik van bestaande denkkaders die relevant zijn voor de thema’s seksualiteit en lichamelijke integriteit. Meer informatie over deze denkkaders vind je in het Raamwerk Seksualiteit en Beleid

Tips uitwisselen over seksuele vorming?

Deel je kennis via onze Facebook-groep. Je kan je collega's vragen stellen en zo tips uitwisselen!